2007-03-27 11:25

Jak obliczać urlopy?

Autor: Marzena Migatulska-Jacko

Ile się należy

Zgodnie z kodeksem pracy wymiar urlopu wynosi:

• 20 dni - jeżeli pracownik jest zatrudniony krócej niż 10 lat
• 26 dni - jeżeli pracownik jest zatrudniony co najmniej 10 lat

Przy obliczaniu należnego urlopu należy pamiętać, iż maksymalny wymiar nie może przekroczyć 20 lub 26 dni w roku.

ZOBACZ TAKŻE:
Ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowyDo okresu zatrudnienia, od którego zależy prawo do urlopu i wymiar urlopu, wlicza się okresy poprzedniego zatrudnienia, bez względu na przerwy w zatrudnieniu oraz sposób ustania stosunku pracy.

W przypadku jednoczesnego pozostawania w dwóch lub więcej stosunkach pracy wliczeniu podlega także okres poprzedniego niezakończonego zatrudnienia w części przypadającej przed nawiązaniem drugiego lub kolejnego stosunku pracy.

Przy ustalaniu wymiaru urlopu bierze się pod uwagę także czas nauki. I tak, zgodnie z przepisami kodeksu, do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu, wlicza się z tytułu ukończenia:

1. zasadniczej lub innej równorzędnej szkoły zawodowej - przewidziany programem nauczania czas trwania nauki, nie więcej jednak niż 3 lata,
2. średniej szkoły zawodowej - przewidziany programem nauczania czas trwania nauki, nie więcej jednak niż 5 lat,
3. średniej szkoły zawodowej dla absolwentów zasadniczych (równorzędnych) szkół zawodowych - 5 lat,
4. średniej szkoły ogólnokształcącej - 4 lata,
5. szkoły policealnej - 6 lat,
6. szkoły wyższej - 8 lat.

Okresy nauki nie podlegają sumowaniu.

Jeśli pracownik jednocześnie pracował i studiował, do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu, wlicza się bądź okres zatrudnienia, bądź okres nauki, w zależności od tego, co jest korzystniejsze dla pracownika.

Ważne zasady

Urlopu udziela się w dni, które są dla pracownika dniami pracy, zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy, w wymiarze godzinowym, odpowiadającym dobowemu wymiarowi czasu pracy pracownika w danym dniu. Jeśli więc dniami pracy dla konkretnego pracownika są np. sobota i niedziela, to urlopu udziela się właśnie w te dni. UWAGA!
Do obliczeń przyjmuje się, że 1 dzień urlopu = 8 godzin pracy

Pierwsza praca

Pierwszy urlop liczy się w sposób odmienny niż każdy kolejny urlop. Pracownik-debiutant nabywa prawo do pierwszego urlopu z upływem każdego miesiąca pracy, w wymiarze 1/12 wymiaru urlopu przysługującego mu po przepracowaniu roku.

Urlop rośnie więc po każdym kolejnym miesiącu pracy, aż do końca roku kalendarzowego, w którym pracownik podjął pracę po raz pierwszy.

Od 1 stycznia następnego roku pracownik nabywa prawo do kolejnego urlopu już na zasadach ogólnych.

Zmiana pracodawcy

Jeśli pracownik nie przepracuje całego roku, urlop nalicza się w proporcji do okresu pracy u danego pracodawcy.

W zależności od tego, czy pracownik rozstaje się z firmą czy też podejmuje pracę u nowego pracodawcy, przysługuje mu urlop:

1. u dotychczasowego pracodawcy - w wymiarze proporcjonalnym do okresu przepracowanego u tego pracodawcy w roku ustania stosunku pracy, chyba że przed ustaniem tego stosunku pracownik wykorzystał urlop w przysługującym mu lub w wyższym wymiarze
2. u kolejnego pracodawcy - w wymiarze:

- proporcjonalnym do okresu pozostałego do końca danego roku kalendarzowego - w razie zatrudnienia na czas nie krótszy niż do końca danego roku kalendarzowego,

- proporcjonalnym do okresu zatrudnienia w danym roku kalendarzowym - w razie zatrudnienia na czas krótszy niż do końca danego roku kalendarzowego.

Jeśli pracownik wykorzystał u dotychczasowego pracodawcy urlop w wymiarze wyższym niż okres, w jakim u niego pracował - kolejny pracodawca zaniża odpowiednio wymiar urlopu. Pamiętać należy, iż łączny wymiar urlopu w danym roku nie może być niższy niż wynikający z okresu przepracowanego w tym roku u wszystkich pracodawców.

Urlop proporcjonalny jak u „kolejnego pracodawcy" nalicza się także osobom powracającym do pracy u dotychczasowego pracodawcy w ciągu roku kalendarzowego po trwającym co najmniej 1 miesiąc okresie:

1. urlopu bezpłatnego,
2. urlopu wychowawczego,
3. odbywania zasadniczej służby wojskowej lub jej form zastępczych, okresowej służby wojskowej, przeszkolenia wojskowego albo ćwiczeń wojskowych,
4. tymczasowego aresztowania,
5. odbywania kary pozbawienia wolności,
6. nieusprawiedliwionej nieobecności w pracy.

Jeżeli okres ww. nieobecności przypada po nabyciu przez pracownika prawa do urlopu w danym roku kalendarzowym, wymiar urlopu pracownika powracającego do pracy w ciągu tego samego roku kalendarzowego ulega proporcjonalnemu obniżeniu, chyba że przed rozpoczęciem tego okresu pracownik wykorzystał urlop w przysługującym mu lub w wyższym wymiarze.

Ilość dni urlopowych dla niepełnoetatowca ustala się proporcjonalnie do wymiaru jego czasu pracy, przyjmując za podstawę odpowiednio 20 lub 26 dni. Niepełny dzień urlopu zaokrągla się w górę do pełnego dnia.

Wszelkie zmiany w wymiarze czasu pracy wpływają bezpośrednio na uprawnienia urlopowe pracownika. Jeśli w ciągu roku pracownik z pełnego etatu przejdzie na pół etatu - należy odpowiednio przeliczyć należne mu dni urlopowe.

Urlop uzupełniający

Pracownikowi, który wykorzystał urlop za dany rok kalendarzowy, a następnie uzyskał w ciągu tego roku prawo do urlopu w wyższym wymiarze (przekroczył 10letni staż pracy) - przysługuje 6 dniowy urlop uzupełniający (26 - 20 = 6 dni).

Niezależnie od tego, w którym miesiącu pracownik nabywa prawo do dodatkowych 6 dni - urlop uzupełniający będzie miał zawsze taki sam wymiar. Identyczny urlop uzupełniający otrzyma pracownik, który nabył do niego prawo w czerwcu oraz pracownik, który takie prawo uzyskał dopiero w grudniu danego roku.

Urlop uzupełniający nie pojawi się, gdy pracownik do dnia przekroczenia 10 letniego stażu nie wykorzysta całego urlopu w niższym wymiarze. W takiej sytuacji pracownik nabędzie po prostu prawo do 26-dniowego urlopu wypoczynkowego.