Na skróty
Money.plFirmaWiadomościPrawoJak bronić się przed nieuczciwą konkurencją
2010-11-09 12:41

Jak bronić się przed nieuczciwą konkurencją

Jak bronić się przed nieuczciwą konkurencją
[fot: Neustockimages/iStockphoto]

Autor: Mateusz Mrzygłód


Każdy z nas, czy to jako konsument, czy to jako przedsiębiorca, spotkał się z zachowaniami innych przedsiębiorców, które nosiły znamiona czynów nieuczciwej konkurencji. Będąc konsumentem, większe znaczenie będą miały dla nas tzw. nieuczciwe praktyki rynkowe. Z kolei dla przedsiębiorcy to właśnie czyny nieuczciwej konkurencji rynkowych rywali mogą spowodować powstanie znacznych szkód w biznesie.

Definicję czynów nieuczciwej konkurencji znajdziemy w ustawie o zwalczeniu nieuczciwej konkurencji z 16 kwietnia 1993 roku (Dz. U. z 2003 roku, Nr 153, poz 1503 z późń. zm.). Zgodnie z art. 3 ZNKU, czynem nieuczciwej konkurencji jest działanie sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami, jeżeli zagraża lub narusza interes innego przedsiębiorcy lub klienta. Oznacza to, że aby można było uznać określone zachowania przedsiębiorcy za czyn nieuczciwej konkurencji, muszą zostać spełnione łącznie następujące przesłanki:

  • przedsiębiorca musi być działać w obrocie gospodarczym (w działalności gospodarczej) – nie chodzi tu tylko o tzw. działanie czynne, jak sugeruje treść przepisu. Słuszne jest również stanowisko, że zaniechanie przedsiębiorcy , a więc tzw. działanie bierne, może zostać uznane za czyn nieuczciwej konkurencji. Musi ono mieć jednak wpływ na bieżące lub przyszłe wyniki działalności przedsiębiorców oraz na interesy klientów lub interes publiczny, np. brak oznaczenia towarów, niedopełnienie obowiązków informacyjnych;
  • działanie przedsiębiorcy musi być niezgodne z prawem lub dobrymi obyczajami – chodzi przede wszystkim o zachowania, które są w szczególności sprzeczne z nakazami zawartymi w ustawach, rozporządzeniach, umowach międzynarodowych, jeżeli mają one bezpośrednie zastosowanie w stosunkach wewnętrznych;
  • czyn ten musi zagrażać lub też naruszać interes innego przedsiębiorcy lub klienta – chodzi tu o interes o charakterze gospodarczym.

Spełnienie tych przesłanek łącznie powoduje, że konkretne zachowanie konkurenta można uznać za czyny nieuczciwej konkurencji.

Czyny nieuczciwej konkurencji opisane w ustawie o ZNKU

Chcąc dookreślić, jakie zachowania należy w szczególności traktować jako czyny nieuczciwej konkurencji, ustawodawca w ustawie o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji w artykułach od art. 5 do art. 18, opisał znamiona przykładowych czynów nieuczciwej konkurencji. Znalazły się tam następujące czyny:

  • wprowadzające w błąd oznaczenie przedsiębiorstwa (art. 5, 6 i 7 ZNKU);
  • fałszywe lub oszukańcze oznaczenie pochodzenia geograficznego, bądź wprowadzające w błąd oznaczenie, towarów albo usług (art. 8, 9 i 10 ZNKU);
  • naśladownictwo produktów, jeżeli może wprowadzić klientów w błąd co do tożsamości producenta lub produktu (art. 10 i 13 ZNKU);
  • naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa (art. 11 ZNKU);
  • nakłanianie do rozwiązania lub niewykonania umowy (art. 12 ZNKU);
  • pomawianie lub nieuczciwe zachwalanie (art. 14 ZNKU);
  • utrudnianie dostępu do rynku, na przykład poprzez stosowanie cen dumpingowych (art. 15 ZNKU);
  • przekupstwo osoby pełniącej funkcję publiczną (art. 15a ZNKU);
  • nieuczciwa lub zakazana reklama (art. 16 ZNKU);
  • organizowanie systemu sprzedaży lawinowej oraz prowadzenie sprzedaży premiowanej (art. 17a i 17c ZNKU).

Komórkowi naciągacze? SMS-owe konkursy pod lupą
Te nieuczciwe działania podmiotów gospodarczych są zgodnie z polskim prawem zabronione.
Przedsiębiorca, które je stosuje może zostać pociągnięty do odpowiedzialności cywilnej, administracyjnej, a nawet karnej.

Wbrew powszechnie panującym opiniom dochodzenie roszczeń z tytułu popełnienia czynów nieuczciwej konkurencji wcale nie jest utrudnione. Wręcz przeciwnie, ponad siedemnastoletnie obowiązywanie tych przepisów sprawiło, że ich interpretacja nie budzi już tak licznych kontrowersji, w szczególności z uwagi na bogate orzecznictwo sądów dotyczące tego typu spraw.

Konsekwencje popełnienia czynu nieuczciwej konkurencji

Najbardziej popularną sankcją wyciąganą wobec przedsiębiorców stosujących praktyki nieuczciwej konkurencji jest pociągnięcie ich do odpowiedzialności cywilnej. Wobec takich przedsiębiorców mogą zostać podniesione roszczenia majątkowe, jak i nie majątkowe, które zostały wymienione w art. 18 Ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.

Roszczeniami niemajątkowymi, które mogą być dochodzone od sprawcy to:

  • zaniechanie niedozwolonych działań, np. roszczenie o zmianę nazwy przedsiębiorstwa, roszczenie o ustanowienie zakazu wprowadzania do obrotu produktów wprowadzających w błąd, itd.
  • usunięcie skutków nieuczciwych działań i złożenie jednokrotnego lub wielokrotnego oświadczenia odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie, np. roszczenie o złożenie oświadczenia o określonej treści w gazecie, w radiu, co do przyznania się do popełnienia czynu nieuczciwej konkurencji.

Natomiast roszczeniami majątkowymi mogą być:

  • naprawienie wyrządzonej szkody na zasadach ogólnych;
  • wydanie (również na zasadach ogólnych) bezpodstawnie uzyskanych korzyści;
  • zasądzenie odpowiedniej sumy pieniężnej na określony cel społeczny związany ze wspieraniem kultury polskiej lub ochroną dziedzictwa narodowego, jeżeli czyn nieuczciwej konkurencji był zawiniony.

Tym samym skutki finansowe podniesionych wobec przedsiębiorcy roszczeń, zarówno majątkowych, jak i niemajątkowych, mogą być bardzo dotkliwe finansowo dla nieuczciwego konkurenta.

Konsekwencje finansowe mogą okazać się bardziej dotkliwe, gdy zachowanie przedsiębiorcy zostanie dodatkowo uznane za praktykę ograniczającą konkurencję lub naruszającą zbiorowe interesy konsumentów. Wówczas Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zgodnie z ustawą o ochronie konkurencji i konsumentów, będzie mógł wydać odpowiednią decyzję, dodatkowo obarczając przedsiębiorcę obowiązkiem zapłaty kary finansowej. Wielkość takiej kary może być nawet równa 10 proc. przychodu osiągniętego przez tego przedsiębiorcę w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary.

Dodatkowo przedsiębiorca, który popełnia czyn nieuczciwej konkurencji może zostać pociągnięty do odpowiedzialności karnej. Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji zawiera także przepisy wskazujące, jakie zachowania mogą zostać uznane za wykroczenia, a jakie za przestępstwa. Przepisy te znajdują się w artykułach od art. 23 do art. 26 ustawy. Może się to wydawać dziwne, ale najsurowszą karą za popełnienie czynów nieuczciwej konkurencji jest kara pozbawienia do 8 lat. Co należy podkreślić, ściganie tych przestępstw i wykroczeń odbywa się na wniosek pokrzywdzonego. Dlatego też warto podjąć takie działania w celu ochrony swoich interesów.

Podsumowanie

Wpływ czynów nieuczciwej konkurencji popełnianych przez naszych konkurentów może mieć ogromny wpływ na naszą działalność. Niestety wpływ ten ma charakter negatywny, przez co nasze interesy gospodarcze są zazwyczaj naruszane. Dlatego w sytuacji, gdy jakiekolwiek działania konkurentów mogą zagrażać naszym interesom, warto podjąć działania, czasami nie wymagające znacznych środków finansowych, aby zapobiec powstaniu lub pogłębianiu się tych negatywnych konsekwencji.

Czytaj w Money.pl
Czym są nieuczciwe praktyki rynkowe i co za nie grozi?
To przedsiębiorca musi udowodnić, że nie stosuje praktyk niedozwolonych.
Gdy reklama przekracza granice uczciwej konkurencji
Przedsiębiorca, którego interesy są naruszane przez konkurencyjną reklamę, ma wiele możliwości obrony własnych praw.
Sąd arbitrażowy oddalił roszczenia Agrofertu przeciwko PKN Orlen
Sąd arbitrażowy w Pradze oddalił roszczenia Agrofertu przeciwko PKN Orlen dotyczące zapłaty odszkodowania m.in. za niewykonanie zobowiązań wynikających z umów podpisanych w latach 2003-2004.

Autor jest radcą prawnym w Kancelarii Law-Taxes.pl



Tagi:konkurencja, roszczenia, przepisy, cywilna, odpowiedzialność, konsekwencje, majątkowe, praktyki, karna, nieuczciwa
Zobacz więcej:Nieuczciwa konkurencja
Pochwal się na swojej stronie,
że czytasz Money.pl
Przejdź do kalulatorów Money.pl.
Drukuj ten artykuł.
Czytam Money.pl


2010-11-12 08:59:55 178.36.41.* | sceptyk5
Re: Jak bronić się przed nieuczciwą konkurencją [0]
Wszystko zależy od tego kto ma lepszego adwokata a nie kto ma rację. Szczytem idiotyzmu, bez prawa odwołania merytorycznego jest samoocena zasadności swoich decyzji patentowych przez Urząd Patentowy.
Ponadto niech ktoś spróbuje wykazać przed sądem domniemane straty, życzę powodzenia dla naiwnych.

Polecamy produkty dla firm

PRZYDATNE LINKI